ماده معدنی سدیم
سدیم در حفظ تعادل آب بدن و عبور مواد مغذی از دیواره سلولی نقش دارد. همچنین برای عملکرد سالم اعصاب و عضلات ضروری است.
کمبود سدیم
کمبود آن باعث مشکلات سلامتی مانند ضعف و سستی، سرگیجه و سردرد، تپش قلب، فشار خون پایین، اختلال حافظه و ضعف تمرکز، افسردگی، حالت تهوع و گرفتگی عضلات میشود. مصرف ناکافی نمک، نوشیدن مقدار زیاد آب بدون مصرف نمک، بیماریهای کلیوی، سوختگیها و از دست دادن نمک بدن از طریق اسهال، استفراغ و تعریق از دلایل اصلی کمبود سدیم هستند.
زیادی سدیم و مضرات آن
به طور معمول، سدیم اضافی بدن از طریق ادرار و تعریق دفع میشود. با این وجود، در صورت وجود سدیم اضافی در بدن، فشار خون بالا، از دست دادن پتاسیم، احتباس آب و اِدم مشاهده میشود. در صورت زیادی سدیم، باید با مکمل پتاسیم سعی در محافظت از عواقب مضر ناشی از کمبود پتاسیم داشت. مهمترین دلایل زیادی سدیم را میتوان مصرف بیش از حد نمک و غذاهای شور، یعنی غذاهای حاوی مقدار زیاد سدیم، و دریافت ناکافی آب یا افزایش نسبت سدیم در خون به دلیل از دست دادن آب بیشتر بدن نسبت به سدیم از طریق اسهال، تعریق و استفراغ دانست.
غذاهای حاوی سدیم
منبع اصلی سدیم نمک طعام است. علاوه بر این، آبهای معدنی، غذاهای دریایی به ویژه ماهی کولی، سالیکورنیا، پنیر، فلفل قرمز و سبز، فندق، بادام زمینی، گردو، کرفس و هویج از جمله مواد غذایی حاوی مقدار زیاد سدیم هستند. آبی که مینوشیم بخش مهمی از نیاز روزانه ما را تأمین میکند. آبهای معدنی حاوی مقدار زیادی سدیم هستند.
نیاز روزانه به سدیم
نیاز روزانه به سدیم برای یک بزرگسال سالم طبیعی حدود ۲ تا ۳ گرم است و این مقدار سدیم میتواند از ۵ گرم نمک تأمین شود. در شرایط عادی نیاز به سدیم به راحتی برآورده میشود، اما در مواردی مانند اسهال که بدن مقدار زیادی مایعات و مواد معدنی از دست میدهد، برای جبران سدیم از دست رفته باید همراه با آب مقداری نمک مصرف کرد. ورزش شدید و تعریق زیاد باعث از دست دادن سدیم میشود و ورزشکاران باید آب زیاد بنوشند. مقدار سدیم مورد نیاز بدن در زنان باردار افزایش مییابد، در حالی که در بیماران مبتلا به فشار خون بالا کاهش مییابد. همچنین، تا یک سالگی به نوزادان نباید نمک و غذاهای شور داده شود. در هر حال، مقدار سدیم موجود در شیر مادر برای نوزادان در ایدهآلترین اندازه آفریده شده است. نمک دریافت شده از سبزیجات و میوهها برای تأمین نمک روزانه کافی است. افزودن نمک بعد از برداشتن غذا از روی اجاق از مصرف نمک زیاد جلوگیری میکند. سیب زمینی هنگام پختن نمک زیادی به خود جذب میکند.