ماهلب، درختی است با گلهای سفید که تا ۱۰ متر ارتفاع میگیرد. در کشورهای اروپایی و شرق مدیترانه گسترده است. در ترکیه در توکات، زیل، نیکسار، آماسیه، چوروم و ماردین کشت میشود. با نامهای درخت ادریس، اندیرز، اندوروز، کنیرو (دیاربکر)، درخت گیلاس معطر، ملم، گیلاس وحشی نیز شناخته میشود. برای به دست آوردن دانه ماهلب، میوههای رسیده را جدا کرده، در آفتاب خشک میکنند؛ از بین غلتکها عبور داده میشود تا هسته شکسته شود و با الک کردن، دانه از پوسته جدا میشود. از محصولات صادراتی ترکیه است.
موارد استفاده ماهلب
- به عنوان ادرارآور، مقوی معده و نیروبخش استفاده میشود.
- به دلیل عطرش، اشتهاآور و نشاطآور ذهن است.
- اگر با عسل مخلوط و خورده شود انرژیبخش است؛ برای افزایش حس بویایی در سالمندان و تأمین انرژی استفاده میشود.
- خوردن آن مخلوط با شیره انگور و کنجد، افزایشدهنده وزن است.
- در منطقه توکات از آن مارمالاد تهیه میشود. برای آسم، برونشیت، سنگ کلیه؛ افزایشدهنده قوای جنسی، تقویت کننده کبد و در برابر بزرگ شدن پروستات استفاده میشود.
- در شیرینیهای حلقهای مخصوص مراسم مذهبی (کندیل) همراه با کنجد استفاده میشود.
- در میان مردم برای بیماری دیابت نیز استفاده میشود.
- مغزهای آن کوبیده شده و به عنوان ادویه استفاده میشود.
- مخصوصاً به کیکها، شیرینیهای چورک و کیکهای خشک اضافه میشود؛ برای حدود یک کیلو آرد تقریباً یک قاشق غذاخوری استفاده میشود.
- در صنعت لیکور استفاده میشود. درخت، شاخه و پوست آن به دلیل داشتن کومارین خوشبو است. در صنعت عطرسازی نیز استفاده میشود و روغن آن در صنعت رنگ به کار میرود.