Bitkilerin şifa gücünden gerçekten yararlanmak için hazırlama yönteminin doğru olması şarttır; bitki değil, kullanım şekli önemlidir.

Kurutma ve Sıcaklık

Kurutma işlemi çok önemlidir. Güneşte kurutulan bitkinin şifa gücü kaybolmaktadır; kurutma serin ve nemsiz bir ortamda yapılmalıdır. Zaten kurutma işlemi C vitaminini yok etmektedir; üstüne bir de sıcak hazırlama eklenince şifa gücü büyük ölçüde azalmaktadır. Bu tür uygulamalar üzerine yapılan araştırmalarda, sıcak içilen çayların kanserden ya da hastalıklardan korunmada etkisiz kaldığı gözlemlenmiştir. Soğuk algınlığı gibi durumlarda içinizi ısıtmanın ötesinde bir faydaları yoktur.

Kaynatmanın Zararları

Bitki çaylarını kaynatmak içlerindeki uçucu yağların yok olmasına yol açar. Kanser için bir Alman'ın önerisi olan karahindiba kökü doktorlar tarafından araştırılmış; kaynatıldığında hiçbir işe yaramadığı gözlemlenmiştir. Karahindiba tabletleri de iyileşmede fayda sağlamamıştır.

Prof. Dr. Kaj Winther, kuşburnunun çayının eklem ağrısında iyileştirici etki göstermediğini belirtiyor; kuşburnu ısıtıldığında etkinliğini ve protein yapısını kaybediyor. Soğuk suda ise özü çıkmıyor. Prof. Dr. Winther, kuşburnunun toz hâlinde kullanımını Danimarkalı çiftçi Erik Hansen'den öğrenmiş. Hansen arazisine kuşburnu ekerek fazla ürünü bozulmasın diye değirmenden geçirmiş ve dondurarak saklamış; komşularına da dağıtmış. Toz hâldeki kuşburnunun kabuğunu ve çekirdeğini tüketmeye başlayan herkes üç-dört ay içinde kendini daha sağlıklı hissetmiş; o kış hiç bel ya da bacak ağrısı çekmemişler. Winther yaptığı araştırmalarda kuşburnundaki GOPO maddesinin antienflamatuar (iltihabı giderici) etkisiyle eklem ağrıları üzerinde olumlu sonuç verdiğini tespit etmiştir.

Karabaş otu kaynatılarak kullanıldığında sinirleri yatıştırmada fayda görülmemiştir. Lavanta ve civanperçeminin de kaynatılarak içilmesinin sağlığa zararlı olduğu vurgulanmaktadır.

Keçiboynuzuyla ilgili okuduğum bir yazıda, kaynatıldığında "karamel" adlı kanserojen bir madde oluştuğu ve 50 derecenin üzerindeki ısıl işlemde değerli vitamin ile minerallerin kaybolduğu belirtiliyordu.

Doğru Hazırlama Yöntemleri

Sert ve kabuklu bitkileri kaynatmak yerine havanda döverek toz hâline getirip kullanmak çok daha faydalı olacaktır; taze dövülmüş hali kaynatmaktan iyidir. Karahelile, buğday, arpa, karanfil, keçiboynuzu gibi sert kabukluların özünden yararlanılacaksa kaynamış ve 50 dereceye kadar soğutulmuş temiz suda demlemek uygun yöntemdir. Demleme süresi uzun tutulursa öz suya geçer. Bazı yörelerde yapılan meyan kökü şurubu da bu yöntemle hazırlanır: kaynatılmaz, kökler soğuk su içinde dinlendirilerek özleri çıkarılır. Keçiboynuzundan yararlanmanın en iyi iki yolu da budur: ılık suda küçük parçalar hâlinde bekletmek ya da çiğ tüketmek.

Öğütülmüş keçiboynuzu bugün bebek mamalarında da kullanılmaktadır. Buğdaydan B vitamini açısından yararlanmak isteyenler için buğday çimi tavsiye edilmektedir.

Sağlığı korumak için en önemli unsur dengeli ve yeterli beslenmedir. Yemeklere çeşitli baharatlar eklemek faydalı olmaktadır; toz zencefil ve zerdeçalin yararları özellikle öne çıkmaktadır.