Stres, panik atak, zihinsel gelişim, uyku sorunu, ağrı, saç, cilt ve tırnak sorunu, sinir sistemi, enerji üretimi, bağışıklık sistemini koruma, Alzheimer, karaciğer sağlığı ve enzimlerin işlevleri gibi... B vitamini çoğu uzman tarafından gençlik vitamini olarak nitelendirilir.

Suda Eriyen Vitaminler

B vitamini nedir? Suda eriyebilen, molekül yapılarında bir azot atomu bulunan, bazı enzim sistemlerinin etkinliğini arttırıcı koenzimler olarak işlev gören 15’e yakın değişik maddeden oluşan bir vitamin grubudur.

Suda eriyen başlıca vitaminler B ve C vitaminleridir. Bu vitaminler vücutta fazla depo edilmezler. (B12 hariç.) Her gün besinlerle dengeli ve düzenli olarak alınması gerekir. Suda eriyen vitaminler pişirildiklerinde vitamin kaybına uğrarlar. Kesme ve parçalama işlemi de vitamin kaybına sebebiyet vermektedir. Mide hastası değil iseniz, çiğ tüketmeye özen gösteriniz.

Meyve ve sebzelerde B kompleks vitaminler bulunur. Arpa, buğday, hububatlar, süt ve süt ürünleri, yumurta, şerbetçi otu B vitaminleri kaynaklarıdır. Vitamin ihtiyacının doğal gıdalardan karşılanması; lif, su, amino asit, mineraller ve esansiyel yağ asitleri gibi pek çok faydadan yararlanmayı sağlar. Özellikle alkol tüketenler ve sigara kullananlarda B vitamini eksikliği fazla oranda görülür.

Alzheimer Ve B Vitamini

İngiltere’de yapılan araştırmalarda elde edilen bu sonuç Alzheimer hastalığıyla savaşta bir çığır olarak nitelendiriliyor. Cnn Türk'ün haberine göre araştırmada yüksek dozlarda alınan B vitaminin beynin büzüşüp küçülmesini yarı yarıya azalttığı belirlendi. Yaşlılarda beynin büzüşüp küçülmesi hafıza kaybına ve bunamaya yol açıyor.

Oxford Üniversitesi bilim insanları 168 kişi üzerinde yaptıkları denemelerde her gün yüksek dozda üç adet B vitamini almanın bunamayla ilgili beyin büzüşmesini yüzde 53 oranında azalttığını belirlediler.

B1 Vitamini: Tiamin

Yararları: Vitamin B1 ya da Tiamin, diğer B grubu vitaminlerle birlikte vücudun, özellikle beynin, enerji üretiminde gerekli bir vitamindir. Bu vitamin öncelikle şeker hastalığı, doku sertleşmesi ve sinirsel hastalıkların önlenmesinde kullanılır; yaşlı insanların zihinsel fonksiyonlarını sürdürebilmesine yardımcı olur.

Hangi besinlerde bulunur? Buğday başağı, kepek, bira mayası, sebzeler, kuru fasulye, yumurta, bütün hububatlar, kahverengi pirinç ve deniz ürünleri B1 kaynaklarıdır.

Eksikliği nelere yol açar? B1 vitamini eksikliği durumunda “Wernicke-Korsakoff” sendromu görülebilir. Hafif dereceli tiamin eksikliği ise yorgunluk ve depresyon ile sonuçlanır. Gözlerde güçsüzlük, zihin bulanıklığı, fiziksel koordinasyonda bozukluk, iştah azalması, sindirim bozukluğu, kabızlık, yorgunluk, baş ağrısı, kas krampları ve ödem gibi sorunlara yol açabilir.

B2 Vitamini: Riboflavin

B2 suda eriyen bir vitamindir ve vücutta depolanmaz.

Yararları: Riboflavin enerji üretimi, enzim fonksiyonu, normal yağ asidi ve aminoasit sentezi için önem taşımaktadır. Besinlerden enerjinin serbest bırakılmasında rol oynar. Sinir sistemi, deri ve gözleri korur.

Hangi besinlerde bulunur? Açık yeşil sebze ve meyvelerde bulunur. Diğer B2 kaynakları badem, bira mayası, peynir, tavuk, sığır eti, böbrek ve buğdaydır.

Eksikliği nelere yol açar? Ağız kenarlarında çatlaklar, dil ve dudaklarda iltihaplanmalar, ışığa duyarlı gözler, ciltte kaşıntı, sersemlik, uykusuzluk, öğrenme güçlüğü ve gözlerde yanma gibi şikayetlere yol açabilir.

B3 Vitamini: Niasin

Niasin, Niasinamid veya Nikotin Amid olarak da adlandırılan B3 vitamini; protein, yağ ve karbonhidrat metabolizması için gerekli olan bir vitamindir.

Yararları: Kan dolaşımını düzenler, sağlıklı bir deri sağlar ve santral sinir sisteminin çalışmasına yardımcı olur. Şizofreni ve diğer zihinsel hastalıklarda tedavi edici rol oynadığı belirtilmiştir. Son zamanlarda kan kolesterolünü ve trigliseridi düşürebildiği için de kullanılmaktadır.

Hangi besinlerde bulunur? Sığır eti, brokoli, karnabahar, havuç, peynir, mısır unu, yumurta, balık, süt, patates ve domates.

Eksikliği nelere yol açar? “Pellegra” adı verilen, sinir sistemi fonksiyon bozukluğu, ishal, zihin bulanıklığı, depresyon ve çeşitli cilt lezyonlarına neden olan bir hastalık oluşabilir.

B5 Vitamini: Pantotenik Asit

Pantotenik asit olarak da adlandırılan B5 vitamini hem hayvansal hem de bitkisel kaynaklarda bulunabildiğinden “her yer” anlamına gelen “pantos” sözcüğünden kökenini almıştır.

Yararları: Depresyonla savaşmanın yanı sıra mide bağırsak sisteminin normal çalışmasına yardımcı olur; kolesterol, D vitamini, kırmızı kan hücreleri ve antikorların üretimi için gereklidir. Antistres vitamini olarak da tanımlanır.

Hangi besinlerde bulunur? Dana eti, karaciğer, balık, tavuk, yumurta, peynir, fasulye, tüm tahıllar, karnabahar, bezelye, avakado, patates, mısır ve kuru yemişler.

Eksikliği nelere yol açar? Sinir harabiyetleri, solunum problemleri, cilt problemleri, artrit, alerji, zihinsel yorgunluk, baş ağrısı, uyku bozukluğu ve kas spazmları gibi bazı belirtilerle anılmaktadır.

B6 Vitamini: Pyridoxine

Pyridoxine olarak da adlandırılan B6 vücutta depolanmayan ve suda eriyen bir vitamindir.

Yararları: Karbonhidrat, yağ ve protein metabolizmasında yer alır. Hormonlar, kırmızı kan hücreleri, sinir hücreleri ve enzimlerin oluşumunda rol oynar. Bağışıklık sistemini güçlendirir, kolesterol birikimine engel olarak kalbi korur ve böbrek taşı oluşumunu engeller.

Hangi besinlerde bulunur? Muz, avakado, tavuk eti, patates, ıspanak, bezelye, bira mayası, havuç, yumurta, balık ve bütün hububatlar.

Eksikliği nelere yol açar? Deri, sindirim sistemi ve sinir sistemi rahatsızlıkları; dudak ve dil çatlaması, egzama, uykusuzluk, depresyon, kusma, kansızlık ve sık hastalanma görülebilir.

Folik Asit (B9 Vitamini)

Bu vitamin diğer B vitaminlerinin bulunduğu besinlerde bulunduğu gibi, barsak florası tarafından da sentezlenir. Eksikliğinde zeka geriliği ve sinirsel bozukluklar görülür. Bakınız: “Folik Asit”.

Kobalamin (B12 Vitamini)

Bu vitamin diğer B vitaminlerinin bulunduğu besinlerde bulunduğu gibi, barsak florası tarafından da sentezlenir. Kan hücrelerinin yapılmasında ve büyümede rol oynar. Bu bakımdan kansızlığı önler. Ayrıca hücre bölünmesinde ve DNA sentezinde koenzim görevi vardır.

B12 vitamini eksikliği, folik asit eksikliğinde olduğu gibi alyuvar yapısında biçim bozukluğuna yol açarak megaloblastik anemiye neden olur. İştahtsızlık, ishal, karıncalanma, uyuşma ve zihinsel bozukluklar ortaya çıkabilir.